6 nguyên nhân bồn cầu, cống bị nghẹt và cách xử lý

Bồn cầu bị nghẹt do đâu, nói nhanh

Nghẹt là khi đường thoát bị chặn, nước và chất thải không trôi đi được. Chỗ chặn có thể ngay trong bồn cầu, trong đường ống, hoặc tận ngoài cống.

Tìm đúng chỗ chặn là nửa phần việc. Cùng hiện tượng dội không trôi, nhưng nguyên nhân khác nhau thì cách xử khác hẳn.

Sáu nguyên nhân dưới đây xếp từ hay gặp tới ít gặp. Đọc qua, bạn sẽ tự đoán được nhà mình rơi vào kiểu nào.

Với hộ gia đình, phần lớn ca nghẹt đến từ ba bốn nguyên nhân đầu, mấy cái sau ít hơn nhưng xử lý cực hơn nên cũng nên biết.

Một điểm cần nhớ trước khi đi vào chi tiết: bồn cầu bị nghẹt và cống nghẹt tuy giống nhau ở chỗ nước không thoát, nhưng vị trí chặn khác nhau. Do đó cách xử cũng khác, phần sau bài sẽ tách rõ.

Bạn cứ đọc qua sáu nguyên nhân, đối chiếu với tình huống nhà mình. Trúng cái nào thì phần đó có sẵn hướng xử lý ngắn gọn.

Một mẹo chung trước khi đi vào từng cái: khi mới chớm nghẹt, ngừng dùng nước ở chỗ đó ngay. Càng dùng tiếp càng dồn thêm chất thải, làm chỗ nghẹt chặt hơn.

Mấy nguyên nhân này bên mình rút ra từ việc đi thông cống quanh Cần Thơ mỗi ngày. Nghe khách kể vài câu là đoán được chỗ nghẹt nằm đâu, nhờ vậy mang đúng dụng cụ.

Cùng một câu dội không trôi, có khi chỉ cần cây thụt năm phút, có khi phải dùng máy cả buổi. Khác biệt nằm ở nguyên nhân, nên hỏi kỹ trước khi báo giá là chuyện bình thường.

Bạn cũng nên kể trung thực vừa xả gì xuống, có làm rơi vật gì không. Giấu thông tin chỉ làm thợ mất thời gian dò, cuối cùng bạn chờ lâu hơn.

Nhiều người ngại nói đã làm rơi đồ hay xả băng vệ sinh. Thật ra thợ gặp đủ kiểu rồi, nói thẳng để xử cho nhanh, chẳng ai phán xét gì đâu. Thông tin càng đúng thì giá báo càng sát, tránh phát sinh ngoài dự tính.

Bên mình luôn báo giá trước khi làm. Bạn nghe rồi quyết, thấy chưa hợp lý thì thôi, không bị tính phí đi lại với hộ dân quanh khu.

Một, giấy và khăn không tan

Giấy vệ sinh loại tốt thì tan trong nước, nhưng khăn giấy, khăn ướt, giấy lau bếp thì không. Mấy thứ này dai, gặp nước nở ra rồi mắc lại trong ống.

Băng vệ sinh, tã, bao cao su còn tệ hơn, chúng phồng lên và bám chặt, gom dần thành cục chặn cả ống.

Đây là nguyên nhân bồn cầu bị nghẹt phổ biến nhất ở nhà có trẻ nhỏ và nhà đông người. Một thói quen nhỏ là không xả mấy thứ này xuống bồn cầu, để thùng rác có nắp bên cạnh.

Giấy vệ sinh đúng loại tan khá nhanh, nhưng nếu dùng quá nhiều một lần, vo cục lớn, thì vẫn nghẹt. Xả vừa phải, dội kỹ là cách đơn giản để tránh.

Nhà dùng bồn cầu xả yếu, lượng nước mỗi lần ít, thì giấy càng dễ đọng. Mấy nhà này nên dội thêm một ca nước sau khi đi, giúp đẩy hết giấy đi xa.

Một số nhà lắp bồn cầu xả nhấn hai chế độ, chế độ ít nước hợp đi tiểu, chế độ nhiều nước cho phần còn lại. Dùng đúng chế độ vừa tiết kiệm nước vừa đỡ nghẹt.

Bồn cầu cũ xả yếu thì nên nhờ thợ chỉnh lại phao hoặc thay bộ xả. Nước xả đủ mạnh là cách phòng nghẹt căn bản mà nhiều nhà bỏ qua.

Phòng nghẹt nhìn chung rẻ hơn xử nghẹt rất nhiều. Một thùng rác có nắp, một lưới chắn cống, một thói quen tốt là đủ giảm phần lớn rắc rối cho hộ gia đình.

Nếu cục giấy mới mắc, còn gần miệng bồn cầu, đôi khi dùng cây thụt cao su là thông được. Mắc sâu thì phải có dụng cụ chuyên hơn.

Tuy nhiên, nhiều nhà cứ tiếp tục xả mạnh với hy vọng nước đẩy trôi, kết quả là cục giấy dồn chặt hơn. Khi đã mắc, càng dội càng khó thông.

Cách phòng cái này gần như không tốn gì. Chỉ cần cả nhà quen bỏ giấy ướt và băng vệ sinh vào thùng rác, hộ gia đình sẽ ít gặp nghẹt hẳn.

Hai, vật rơi xuống bồn cầu

Trẻ con thả đồ chơi, người lớn rớt bàn chải, nắp chai, điện thoại, mấy vật cứng này kẹt ngang ống và chặn dòng nước.

Khác với giấy, vật cứng không tan và không đẩy trôi được bằng nước hay hóa chất. Càng dội mạnh càng đẩy nó vào sâu, khó lấy hơn.

Nếu thấy vật còn ló ra, bạn lấy tay đeo găng hoặc kẹp gắp ra nhẹ nhàng. Đừng dội thêm nước với hy vọng nó trôi, thường là không trôi mà còn kẹt chặt.

Nhà có trẻ nhỏ nên để mắt chuyện này, vì các bé hay thả đồ chơi vào bồn cầu nghịch nước. Một con thú nhựa nhỏ là đủ làm bồn cầu bị nghẹt cứng.

Người lớn cũng hay làm rơi đồ khi để trên bồn nước hoặc trong túi áo cúi xuống. Bàn chải, son, nắp chai lăn xuống là chuyện thường, nên cẩn thận khi để đồ gần bồn cầu.

Kệ để đồ phía trên bồn cầu là thủ phạm hay gặp. Đồ rớt từ kệ xuống ngay miệng bồn, nhiều khi không ai hay tới lúc nghẹt mới biết.

Đậy nắp bồn cầu khi không dùng cũng là cách hay. Vừa đỡ rớt đồ, vừa giảm mùi và đỡ vi khuẩn bắn ra mỗi lần xả. Nhà có trẻ nhỏ thì tập cho bé thói quen đậy nắp này từ sớm cũng rất tốt.

Vật rơi sâu vào ống thì cần thợ dùng dụng cụ chuyên để móc ra, có khi phải tháo đoạn ống. Tự chọc bừa dễ làm vỡ men bồn cầu.

Ngoài ra, dùng móc sắt thọc mạnh còn dễ làm trầy hoặc thủng ống nhựa bên trong. Lúc đó vấn đề từ một vật kẹt thành ra phải thay cả đoạn ống, tốn hơn nhiều.

Vì vậy, nếu vật đã rơi sâu không thấy nữa, tốt nhất ngừng tự xử và gọi thợ. Thợ có đèn soi và dụng cụ gắp, lấy ra mà không làm hỏng bồn.

Có ca thợ phải tháo bồn cầu ra khỏi sàn mới lấy được vật kẹt, rồi lắp lại như cũ. Việc này cần tay nghề, tự làm dễ làm nứt bồn hoặc hở chân bồn gây rò nước.

Ba, dầu mỡ đổ xuống cống

Cái này hay gây nghẹt cống bếp và đường ống chung. Dầu mỡ chiên xào đổ xuống lúc còn nóng thì loãng, nhưng nguội lại đóng cục, bám dày thành ống.

Lâu ngày, lớp mỡ này hẹp dần lòng ống, nước thoát chậm rồi tắc. Cống nhà bếp bốc mùi, ngập nước cũng thường do mỡ.

Quán ăn là nơi bị nặng nhất vì lượng mỡ lớn. Nhà dân nếu hay đổ nước rửa nồi nhiều dầu xuống bồn rửa cũng dính, chỉ là chậm hơn.

Mỡ đóng trong ống còn kéo theo cặn thức ăn, tóc, xơ vải, gom thành mảng bám dày. Đó là lý do cống bếp lâu ngày thoát rất chậm dù nhìn miệng cống vẫn thông.

Lưới chắn rác ở miệng cống bếp giúp giữ cặn thức ăn lại. Đổ lưới mỗi ngày tuy hơi cực nhưng cống bền hơn nhiều, đỡ phải thông sâu tốn kém.

Lưới chắn rẻ, mua ở đâu cũng có, nhưng tác dụng rõ. So với một lần thông cống sâu thì tiền lưới cả năm chẳng đáng kể. Tính ra đây là khoản đầu tư nhỏ mà lời nhất trong mấy cách phòng nghẹt.

Gộp lại mấy thói quen nhỏ này, nhà bạn gần như không còn phải lo chuyện nghẹt vặt hằng ngày nữa. Còn nghẹt do ống hay rễ thì hiếm, lúc đó mới thật sự cần tới thợ chuyên.

Tóm lại, hiểu đúng nguyên nhân giúp bạn xử trúng, phòng được lần sau và tránh tốn tiền cho những việc không thật sự cần làm tới. Cái nào trong tầm tay thì tự làm, cái nào quá sức thì gọi người có nghề cho chắc.

Và khi cần người làm, bên mình ở ngay trong khu, tới xem rồi báo giá rõ trước khi động tay. Một cuộc gọi tới 0923.555.530 là đủ để bắt đầu, bạn chỉ cần báo địa chỉ và mô tả tình trạng nghẹt, thợ gần đó sẽ tới xem và báo cách xử cho bạn.

Cách phòng đơn giản: gom dầu mỡ thừa vào lon rồi bỏ rác, đừng đổ xuống cống. Quán ăn nên gắn bẫy mỡ để giữ mỡ lại trước khi nước xuống ống.

Khi cống đã đóng mỡ dày, đổ nước nóng chỉ làm loãng tạm rồi mỡ đóng lại chỗ khác. Do đó cách bền hơn là để thợ thông sạch lòng ống, rồi giữ thói quen không đổ mỡ.

Với quán ăn, bên mình hay tư vấn gắn bẫy mỡ và thông cống định kỳ. Làm vậy quán tránh được cảnh cống nghẹt giữa giờ đông khách, lúc đó vừa mất khách vừa khó tìm thợ tới ngay.

Nhà nào nấu nướng nhiều, cống bếp hay chậm, thì nên cho thợ kiểm tra định kỳ. Gọi 0923.555.530 nếu cống bếp nhà bạn thoát ngày một chậm.

Bốn, đường ống lắp sai hoặc bị gãy

Có nhà mới xây đã hay nghẹt, không phải do dùng mà do ống. Ống lắp dốc không đủ, gấp khúc nhiều, hoặc đường kính nhỏ thì chất thải dễ đọng lại.

Nhà cũ thì ống có thể bị nứt, gãy, hoặc lún làm lệch khớp nối. Chỗ lệch đó cản dòng, rác mắc vào rồi tắc dần.

Loại này khó tự xử vì nằm trong tường hoặc dưới nền. Thông thường chỉ đỡ được một thời gian rồi nghẹt lại, vì gốc là ống chứ không phải rác.

Với nhà mới, bạn nên giữ lại bản vẽ đường ống nếu có. Khi nghẹt, thợ nhìn bản vẽ là biết đường đi của ống, xử nhanh hơn nhiều so với dò mò.

Nếu nhà đang xây, bạn nhắc thợ làm ống đủ dốc, ít gấp khúc, có chỗ để thông sau này. Tính trước lúc xây thì cả đời ở đỡ lo nghẹt.

Có hố ga và điểm thông đúng chỗ thì sau này thợ tiếp cận dễ, chi phí thông cũng nhẹ hơn. Đây là phần hay bị bỏ qua khi xây cho rẻ, để rồi vào ở mới thấy bất tiện và tốn thêm.

Nếu nhà bạn nghẹt đi nghẹt lại cùng một chỗ, nên nghi tới đường ống. Thợ kiểm tra sẽ biết cần thông hay phải sửa lại ống.

Bên cạnh đó, ống bị võng do nền lún cũng tạo điểm đọng nước. Chất thải lắng lại tại chỗ võng, lâu ngày bít dần. Đây là kiểu hư khó thấy nếu không có thợ soi ống.

Khi nghi ống hỏng, đừng đập phá tường hay nền theo cảm tính. Thợ xác định đúng đoạn hỏng rồi mới mở, đỡ tốn công sửa lại phần không liên quan.

Năm, rễ cây ăn vào ống và cống ngoài nhà

Cống và ống chôn dưới đất gần cây lớn dễ bị rễ ăn vào qua khe nối. Rễ hút nước, chui vào ống rồi lớn dần, tạo thành búi chặn dòng.

Dấu hiệu thường là cống ngoài sân thoát chậm dần qua nhiều tháng, không phải tắc đột ngột. Nhà có cây to gần đường ống thì để ý khả năng này.

Rễ cây thì hóa chất hay cây thụt không ăn thua. Cần thợ dùng dụng cụ cắt rễ trong ống, đôi khi phải đào lên xử đoạn bị hỏng.

Cắt rễ xong thì cống thông lại, nhưng rễ sẽ mọc vào nữa nếu cây còn đó. Cho nên xử rễ thường đi kèm lời khuyên về cây trồng gần đường cống.

Một số loại cây rễ mạnh như dừa, bàng, đa thì nên trồng xa đường ống. Cây cảnh nhỏ thì ít gây hại hơn, nhưng vẫn nên cách đường cống một khoảng cho chắc, nhất là khi cống chôn nông.

Nhà vườn ở các huyện hay có cây lớn cạnh nhà, nên kiểm tra cống định kỳ. Phát hiện rễ lúc còn nhỏ thì cắt nhẹ nhàng, để lớn mới xử thì cực hơn nhiều. Cống thoát chậm dần là dấu hiệu sớm để bạn cho thợ kiểm tra, đừng đợi tới lúc cống tắc hẳn rồi cả sân ngập nước bốc mùi mới gọi.

Đây là nguyên nhân ít gặp với bồn cầu trong nhà, nhưng hay gặp với cống và ống thoát ngoài sân, nhất là nhà vườn ở các huyện.

Ở Phong Điền, Thới Lai hay các khu nhiều cây, bên mình gặp ca rễ ăn vào cống khá thường. Xử xong, chủ nhà nên dời cây hoặc đặt ống chắc hơn để rễ khỏi chui vào lại.

Ống nối bằng keo kín và ít khe hở thì rễ khó chui. Khi làm lại đường cống, bạn nói thợ dùng loại nối chắc, coi như đầu tư một lần cho đỡ lo về sau.

Sáu, hầm cầu đầy đẩy ngược lên

Đôi khi bồn cầu nghẹt không phải do ống, mà do hầm cầu đã đầy. Hầm hết chỗ chứa thì nước mới không xuống được, dồn ngược làm bồn cầu nghẹt và trào.

Phân biệt khá dễ: nếu cả nhà cùng thoát chậm, kèm mùi và tiếng ục ục, thì nghiêng về hầm đầy chứ không phải nghẹt một chỗ.

Nhiều người gọi thợ thông cống nhưng thật ra hầm đã đầy, thông xong vài hôm lại nghẹt. Tới khi hút hầm mới hết hẳn. Vì vậy xác định đúng gốc từ đầu giúp khỏi tốn tiền hai lần.

Cách thử nhanh tại nhà: xả nước ở bồn rửa và sàn tắm, xem có chậm như bồn cầu không. Nếu mọi chỗ cùng chậm thì khả năng cao là hầm hoặc ống chung, không phải riêng bồn cầu.

Phép thử này không tốn gì mà giúp bạn mô tả đúng cho thợ. Chỉ cần một câu cả nhà cùng chậm hay riêng bồn cầu chậm, thợ đã khoanh được vùng cần xem.

Nói tóm lại, nghẹt do giấy và vật rơi thì hay tự xử được, nghẹt do ống hỏng, rễ cây hay hầm đầy thì nên gọi thợ. Nhận đúng nhóm là bạn đã đi đúng hướng.

Còn nếu phân vân không biết thuộc nhóm nào, cứ gọi 0923.555.530 mô tả tình trạng. Thợ nghe là tư vấn được nên tự xử hay cần tới, đỡ cho bạn phải đoán. Nhiều ca chỉ cần hướng dẫn vài câu là khách tự thông được, khỏi mất tiền gọi thợ. Bên mình không ngại chỉ, vì khách quý là khách tin, lần sau có việc nặng họ lại gọi. Đó là cách làm ăn lâu dài ở khu dân cư, hơn hẳn kiểu được một lần rồi thôi. Khách quanh Ninh Kiều, Bình Thủy gọi bên mình nhiều cũng vì lẽ đó, làm thật thì khách tự nhớ tới khi cần, không phải nhờ quảng cáo rầm rộ gì cho cam, mà nhờ làm tới nơi tới chốn.

Trường hợp này thông ống không giải quyết được, phải hút hầm. Dấu hiệu nhận biết hầm đầy bạn xem ở bài dấu hiệu hầm cầu bị đầy cần hút.

Muốn hiểu vì sao hầm đầy lại đẩy ngược, bạn đọc thêm về bể tự hoại trên Wikipedia để nắm cách hầm vận hành.

Bồn cầu nghẹt khác cống nghẹt thế nào

Hai cái hay bị gộp chung nhưng khác nhau. Bồn cầu bị nghẹt là tắc ngay tại bồn hoặc đoạn ống nối từ bồn xuống. Cống nghẹt là tắc ở đường thoát chung hoặc cống ngoài nhà.

Bồn cầu nghẹt thì chỉ bồn cầu không trôi, mấy chỗ khác vẫn ổn. Cống nghẹt thì nhiều chỗ cùng dính: bồn rửa, sàn tắm, có khi cả sân ngập.

Cách xử cũng khác. Bồn cầu nghẹt nhẹ có thể tự thông tại nhà. Cống nghẹt nằm sâu thường phải gọi thợ vì cần dụng cụ dài và máy. Gọi 0923.555.530, thợ mang theo lò xo thông và máy phù hợp với từng kiểu nghẹt.

Thông xong, thợ xả thử nhiều lần để chắc nước thoát tốt rồi mới nghỉ. Bạn nên đứng xem khâu này, thấy nước rút nhanh trở lại là yên tâm.

Nếu bạn ở Ninh Kiều hay khu trung tâm cần thông cống, xem thêm dịch vụ thông cống nghẹt Ninh Kiều để biết quy trình và cách gọi.

Khi nào tự xử được, khi nào gọi thợ

Nghẹt nhẹ, mới xảy ra, do giấy hoặc vật gần miệng bồn cầu thì bạn thử tự xử trước. Cây thụt cao su, hoặc nước nóng vừa cho dầu mỡ, đôi khi là đủ.

Cách tự thông bồn cầu tại nhà bạn xem chi tiết ở bài cách thông bồn cầu nghẹt tại nhà, làm đúng cách thì nhiều ca tự hết.

Nhưng nếu đã thử mà không ăn thua, hoặc nghẹt sâu, nghẹt đi nghẹt lại, nhiều chỗ cùng dính, thì nên gọi thợ. Cố quá dễ làm hỏng thêm.

Thợ tới xác định đúng chỗ chặn và nguyên nhân, dùng dụng cụ phù hợp, thông xong kiểm tra lại cho chắc. Gọi 0923.555.530 khi cần.

Khu vực Đô Thị Xanh nhận làm ở Cần Thơ

Chi phí thông tùy mức độ và vị trí chỗ nghẹt, thường nằm trong khoảng vài trăm nghìn, thợ tới xem hiện trạng mới báo chính xác được. Khu trung tâm thợ có mặt nhanh, huyện xa hẹn trước cho chủ động.