Hút hầm cầu TPHCM, khảo sát tận nơi và chốt giá trước

Nguyên nhân thứ nhất là chênh lệch giữa dung tích hầm và số người thực tế sử dụng. Rất nhiều căn nhà nội thành ban đầu tính cho một hộ bốn năm người, sau đó được ngăn phòng cho thuê lại, có căn chứa tới hai ba chục người mà vẫn dùng đúng hầm chứa cũ. Lượng nạp vào mỗi ngày tăng gấp nhiều lần so với thiết kế, nước không đủ thời gian lắng trước khi tràn sang ngăn kế, lớp bùn cặn vì vậy dày lên nhanh hơn hẳn. Chu kỳ kiểm tra của nhóm nhà này không thể lấy theo chu kỳ của một hộ gia đình bình thường.

Nguyên nhân thứ hai là mật độ hàng quán. Khu trung tâm và các trục ăn uống lớn tập trung dày đặc quán ăn, nhà hàng, khách sạn nhỏ. Dầu mỡ, nước rửa chén và thức ăn thừa theo đường thoát chảy vào hầm khiến lớp váng nổi đóng dày, quá trình phân hủy tự nhiên bên trong chậm hẳn lại. Hầm ở nhóm này mang tiếng đầy sớm, nhưng thực chất phần lớn thể tích đã bị lớp váng và bùn chiếm chỗ chứ không phải chất thải sinh hoạt tăng đột biến.

Nguyên nhân thứ ba là rác không phân hủy. Khăn ướt, băng vệ sinh, giấy vệ sinh loại dày và túi ni lông nằm lại trong ngăn đầu, nở ra khi ngậm nước và chiếm chỗ vĩnh viễn. Khi mở nắp hầm ở các nhà cho thuê nhiều phòng, lượng rác dạng này vớt lên thường không nhỏ. Nói cho đúng thì nhiều trường hợp hầm không đầy vì người đông, hầm đầy vì rác.

Nguyên nhân thứ tư liên quan tới nắp hầm. Nhà nội thành sửa đi sửa lại nhiều lần, chủ sau mua lại của chủ trước và không giữ bản vẽ, nắp hầm bị lát gạch đè kín, bị đổ sân bê tông phủ lên hoặc nằm lọt dưới nền bếp. Không nhìn thấy nắp thì không ai mở ra xem, không xem thì không biết mực nước tới đâu, và mọi việc chỉ vỡ lẽ khi nước đã trồi ra nền. Kỹ thuật viên phải dò theo hướng ống thoát kết hợp gõ nghe tiếng rỗng để khoanh vùng, mất thêm thời gian đáng lẽ không phải mất.

Nguyên nhân thứ năm mang tính địa hình. Nhiều khu vực ven kênh rạch và vùng trũng phía nam thành phố có mực nước ngầm cao, gặp triều cường thì nước dâng làm hầm tự thấm gần như không thấm được, mùi bị đẩy ngược lên miệng cống. Ở hướng tây bắc như Củ Chi hay Hóc Môn thì đất pha cát thấm nhanh, chủ nhà tưởng hầm không bao giờ đầy cho tới khi lớp đất quanh hầm bít lại vì cặn tích lâu năm và mọi thứ dồn lên cùng một lúc.

Nhà ngăn phòng cho thuê là nhóm cần chủ động nhất. Số người ở thay đổi liên tục, người thuê mới ít khi để ý biểu hiện ban đầu, tới lúc phản ánh thì hầm đã tràn. Đội thường đề nghị chủ nhà ghi ngày hút gần nhất vào một tờ dán ở hộp điện hoặc lưu trong điện thoại, tới mốc thì gọi kiểm tra một lần. Kiểm tra không đồng nghĩa với phải hút; mở nắp nhìn mực nước là biết còn dùng được bao lâu, mà lại tránh được cảnh gọi gấp vào đêm cuối tuần.

Nhà phố một hộ ở trong các hẻm nội thành thì ngược lại, số người sử dụng ít nên nhiều năm mới cần rút một lần. Cái khó của nhóm này không nằm ở khối lượng mà ở lối vào. Hẻm hẹp, phương tiện lớn phải đậu ngoài đường trục, đội phải tính quãng ống kéo vào và chỗ băng qua nền nhà. Căn nào từng đục nền tìm nắp thì nên làm sẵn nắp thăm, hoặc chí ít đánh dấu vị trí bằng một viên gạch khác màu. Việc nhỏ đó tiết kiệm được cả tiếng đồng hồ cho mỗi ca về sau.

Quán ăn, khách sạn nhỏ và bếp tập thể có đặc thù riêng: lượng người dùng khu vệ sinh rất lớn nhưng dồn vào vài khung giờ. Hầm ở nhóm này thường được xây chung với hố ga bếp nên vừa nhận chất thải vừa nhận nước rửa, lớp váng mỡ nổi dày làm chậm quá trình phân hủy. Đội xếp ca vào khung giờ nghỉ bán giữa trưa và chiều tối, làm gọn rồi làm sạch khu vực để quán mở lại đúng giờ, chủ quán không phải đóng cửa nguyên buổi.

Chung cư cũ nội thành và các khối nhà nhiều hộ dùng chung một hầm lớn thuộc nhóm cần thống nhất trước về thời điểm và lối tiếp cận. Nắp hầm thường nằm trong khuôn viên chung, có khi dưới chỗ để xe, nên ban quản lý phải bố trí người mở và giải tỏa mặt bằng trong lúc thi công. Nhóm này nên chốt lịch kiểm tra định kỳ theo năm thay vì xử lý theo sự vụ, vì một lần trào ngược ở khối nhà nhiều hộ ảnh hưởng tới rất nhiều người cùng lúc.

Trước khi bấm số, quý khách nên dành ba phút xả thử từng thiết bị trong nhà và ghi lại kết quả. Mở vòi lavabo, xả bồn rửa chén, dội cống sàn khu tắm rồi mới dội bồn cầu, xem chỗ nào chậm chỗ nào còn tốt. Chỉ một thiết bị bị thì gần như chắc chắn là nghẽn cục bộ, làm sạch một đoạn ống là đủ. Nhiều thiết bị cùng chậm kèm mùi và tiếng ọc ọc thì nghiêng hẳn về hầm đầy. Mô tả được như vậy, tổng đài điều đúng loại phương tiện ngay chuyến đầu.

Thông tin thứ hai nên chuẩn bị sẵn là đường vào: bề ngang hẻm, có chỗ đậu trước nhà hay phải đậu ngoài đường trục, khoảng cách ước chừng từ chỗ đậu tới nắp hầm. Ba con số này quyết định đội mang phương tiện lớn hay phải bố trí xe nhỏ trung chuyển, mà điều đó lại quyết định thời gian ca làm. Trong thành phố có rất nhiều hẻm chỉ vừa đúng một xe, quý khách báo trước là đội tính được ngay từ lúc nhận lịch.

Cũng nên biết một chút về thứ mình đang gọi kỹ thuật viên tới xử lý. Cái mà dân gian quen gọi là hầm cầu chính là bể tự hoại, thường chia hai hoặc ba ngăn, ngăn đầu lắng chất thải, các ngăn sau chứa phần nước đã lắng rồi mới thoát ra hố ga. Hiểu cấu tạo đó thì quý khách hiểu vì sao đổ hóa chất không giải quyết được gốc: hóa chất chỉ tác động lên lớp bám thành ống, còn khối bùn nằm dưới đáy ngăn đầu thì phải rút ra bằng máy mới hết.

Khi kỹ thuật viên tới, quý khách nên đứng xem lúc mở nắp. Đó là thời điểm duy nhất nhìn được tận mắt mực chất lỏng, lớp váng nổi và ước chừng độ dày bùn đáy, cũng là căn cứ để đội nói con số. Nghe xong thấy chưa hợp lý thì có quyền dừng, phần khảo sát không tính công. Chủ nhà ở xa không có mặt được thì báo cho người đang ở mở cổng, kỹ thuật viên quay vài đoạn ngắn lúc mở nắp, lúc đang rút và lúc xả thử rồi gửi qua Zalo, chốt giá qua điện thoại.

Cuối cùng là phần sau khi kết thúc. Quý khách nên tự xả thử vài lượt ở các thiết bị từng bị chậm trước khi đội rời đi, xem nước rút đều chưa và mùi còn không. Hỏi luôn kỹ thuật viên xem miệng ống thông giữa các ngăn có bị bùn lấp hay đã thông, hiện trạng đó cho biết chừng nào cần gọi lại. Ghi ngày hút vào điện thoại hoặc dán một tờ nhỏ ở hộp điện. Có gì bất thường trong những ngày sau, quý khách gọi 0923.555.530 để đội quay lại kiểm tra.