Xử lý mùi hôi Bến Cát – dò ra nguồn rồi mới xử

Đứng đầu là trục thông hơi dùng chung của những dãy trọ ba bốn tầng. Kiểu nhà này thường chỉ có một đường ống chạy suốt từ tầng trệt lên mái để thoát khí cho toàn bộ các phòng chồng lên nhau.

Chỉ cần đầu ống trên mái bị bít là khí trong cả trục không còn lối ra. Thủ phạm thường là tổ chim, lá cây hay một miếng tôn che mưa ai đó úp lên. Khí bí đường phải tìm lối thoát qua các phễu trong phòng, và tầng trên cùng lãnh nặng nhất vì gần chỗ nghẽn nhất.

Đây cũng là loại nguyên nhân dễ bị bỏ sót nhất, bởi ít chủ nhà nghĩ tới việc leo lên mái xem cái ống nhô lên đó có còn thông hay không.

Thứ hai là khu giặt chung và chỗ đặt máy giặt. Ở phần lớn dãy trọ trong vùng, máy giặt của người thuê được kê thành hàng ngoài hành lang hoặc sân sau. Ống xả cắm thẳng vào một lỗ thoát khoét trên nền, không qua bẫy nước nào cả.

Cái lỗ đó thông thẳng xuống tuyến cống. Ngoài giờ giặt, nó chỉ làm đúng một việc là đưa khí ngược lên đúng chỗ mọi người phơi đồ. Dàn lạnh cũng gặp chuyện tương tự khi thợ điện lạnh tiện tay nhét ống nước ngưng vào lỗ thoát gần nhất, và mùi thì đi vào đúng phòng ngủ.

Thứ ba là chuyện nước giếng khoan làm người ta chẩn đoán nhầm. Nhiều nhà trong vùng còn dùng giếng khoan, và nguồn nước này có thể mang mùi tanh sắt hoặc mùi trứng thối rất giống mùi cống, nhất là ở vòi lâu ngày không mở.

Có ca chủ nhà đi tìm chỗ rò cống suốt mấy tháng trong khi nguồn mùi nằm ngay trong bồn chứa trên mái. Cách phân biệt khá đơn giản: hứng một ca nước ra chỗ thoáng rồi ngửi. Mùi đi theo nước thì vấn đề nằm ở nguồn nước, không phải ở đường thoát.

Thứ tư là bẫy nước khô trong những chỗ ít dùng. Nhà phố ở khu dân cư mới phía Thới Hòa và Chánh Phú Hòa thường có buồng tắm phụ trên lầu hoặc nhà vệ sinh dưới gầm thang, cả tháng không ai đụng tới.

Nước trong đoạn ống cong dưới phễu bay hơi dần rồi cạn hẳn, thế là chỗ đó chỉ còn một miệng ống hở nối suốt xuống tuyến cống. Dãy trọ thì dính chuyện này ở những phòng còn trống giữa hai lượt người thuê. Nhóm này dễ xử nhất mà cũng bị bỏ qua nhiều nhất, vì nghe quá đơn giản.

Thứ năm là chỗ nối, thứ chỉ lộ ra khi đã loại trừ hết mấy nguyên nhân trên. Khá nhiều khu ở Bến Cát dựng trên đất san lấp, nền lún nhẹ và không đều trong vài năm đầu. Gioăng sáp dưới chân bồn cầu hở ra, khớp nối ống chôn trong sàn tụt vài milimet, thế là khí có lối đi lên.

Nhà xưởng và khu vệ sinh công nhân trong VSIP 2 cùng các cụm sản xuất lân cận có một đặc điểm riêng: mùi đi theo nhịp ca. Ba mốc giờ trong ngày nói lên gần hết câu chuyện.

Mùi nặng nhất đúng vào giờ nghỉ giữa ca và giờ tan ca thì nghi ngờ đầu tiên là hầm đã đầy. Khí bị đẩy ngược lên khi nhiều người cùng xả nước, phải rút hầm trước rồi mới tính tiếp. Mùi lại nặng nhất lúc xưởng vắng người thì hướng ngược lại, thủ phạm thường là các buồng dự phòng ít ai dùng.

Nhà phố trong các khu dân cư mới phía Thới Hòa và Chánh Phú Hòa hay dính hai chuyện. Một là buồng tắm phụ trên lầu hoặc nhà vệ sinh dưới gầm thang cả tháng không ai dùng, bẫy nước cạn khô thành lỗ thông thẳng xuống cống.

Hai là nguồn nước giếng khoan mang mùi tanh sắt khiến chủ nhà chẩn đoán nhầm thành mùi cống rồi đi tìm chỗ rò suốt nhiều tháng. Với nhóm này, việc đầu tiên thợ làm luôn là hứng một ca nước ngửi thử, mất chưa tới một phút mà tránh được cả một hướng sai.

Mặt bằng kinh doanh dọc Quốc lộ 13 thì gần như luôn quy về tuyến thoát bếp. Dầu mỡ nguội lại, đóng thành lớp trong lòng ống rồi thối dần, cho ra một thứ mùi chua gắt khó lẫn. Nó nồng nhất vào cuối buổi chiều, khi ống đã ấm suốt cả ngày.

Nhiều mặt bằng ở đây đã qua vài đời chủ nên không ai còn giữ thông tin về hệ thống bên dưới. Có nơi hố ga cuối tuyến bị lát gạch phủ kín từ đời chủ trước. Việc đáng làm nhất khi mới sang mặt bằng là cho thợ mở nắp xem một lần và ghi lại vị trí hố ga.

Dãy trọ ba bốn tầng quanh Mỹ Phước và Hòa Lợi là nhóm gọi nhiều nhất, và cũng là nhóm có nhiều nguồn cùng lúc nhất. Kiểu nhà này thường có một trục thoát khí dùng chung, một khu giặt chung, một hố ga cuối sân và vài phòng luôn trong tình trạng chờ người thuê.

Vì vậy đội đề nghị chủ nhà cho thợ đi một lượt cả dãy ngay lần đầu thay vì chỉ xử phòng đang kêu. Các phòng xây cùng đợt thì lỗi thường lặp lại giống nhau. Làm gộp một lần cũng đỡ hơn hẳn so với gọi lẻ từng phòng vào những buổi khác nhau.

Việc nên làm đầu tiên là hỏi thẳng bên nhận việc rằng họ dò nguồn mùi bằng cách nào. Câu đáp đạt yêu cầu phải liệt kê được từng bước. Đổ nước vào các phễu, xem trục thoát khí trên mái, kiểm chỗ đấu ống máy giặt, rọi đèn quanh đế bồn cầu, giở nắp hầm và hố ga.

Ngược lại, bên nào mới nghe kể qua máy đã phán chắc nịch nguyên nhân, hoặc gạ bán một loại chế phẩm trước cả khi đặt chân tới, thì đó là bán hàng. Riêng nhóm nguồn hay gặp ở dãy trọ đã tới tám kiểu, ngồi một chỗ mà đoán trúng thì rất khó.

Điểm thứ hai cần phân minh: chặn nguyên nhân là một việc, tẩy mùi tồn dư là việc khác. Chặn nguyên nhân nghĩa là bịt lối luồng khí đang lọt vào. Tẩy mùi tồn dư là làm sạch phần đã ám vào tường, trần và đồ đạc trong phòng.

Chỉ làm vế sau mà bỏ vế trước thì dăm hôm nữa đâu lại hoàn đấy. Đó là lý do nhiều chủ dãy trọ đã bỏ tiền mấy lượt mà người thuê vẫn than. Trình tự bắt buộc là chặn lối trước, làm sạch sau.

Ngờ nguồn nằm dưới lòng hầm thì nên nắm sơ nguyên lý, nghe thợ giải thích sẽ dễ vào. Một bể tự hoại được chia thành nhiều ngăn để nước lắng và phân hủy dần qua từng ngăn. Lượng khí sinh ra trong quá trình ấy cần một lối riêng dẫn lên mái.

Mực nước dâng quá đầy, hoặc lối dẫn khí bị nghẽn, thì luồng khí quay đầu tìm chỗ mỏng nhất trên tuyến ống mà lách vào nhà, thường là cái phễu có bẫy cạn nhất. Nắm chỗ này thì hiểu ngay vì sao men vi sinh chẳng cứu nổi một cái hầm đã đầy.

Phía chủ nhà cũng có mấy việc nên làm trước hôm hẹn. Ghi lại diễn biến mùi trong vài ngày: khung giờ nào nặng, tầng mấy nặng, có trùng lúc cả dãy cùng tắm giặt hoặc lúc trời sắp mưa hay không.

Mở sẵn cửa những phòng đang trống và các buồng vệ sinh ít dùng, vì gốc bệnh hay lộ ra đúng ở đó. Dãy nhiều tầng thì dọn sẵn lối lên mái, bởi gần như ca nào thợ cũng phải leo lên xem miệng trục.

Nhà nào mới sửa chữa quanh thời điểm mùi bắt đầu xuất hiện thì kể rõ đã sửa những gì. Chi tiết ấy đôi khi rút ngắn được cả buổi dò tìm.

Đội nói thẳng: chặn trúng nguyên nhân thì mùi dứt, còn chuyện im mùi trọn đời thì không ai hứa nổi. Phòng bỏ trống thì bẫy lại khô, hầm dùng lâu lại đầy, ống bếp vẫn bám mỡ nếu nếp cũ chưa đổi. Vì thế thợ luôn dặn kèm mấy việc giữ nếp, có gì phát sinh thì gọi lại 0923.555.530.