Xử lý mùi hôi Phú Giáo: tìm cho ra nguồn rồi mới khử

Đứng đầu vẫn là bẫy nước khô. Dưới mỗi phễu thoát sàn và mỗi chậu rửa đều có một khúc ống cong đọng lại chút nước. Đúng lớp nước mỏng ấy là thứ ngăn khí dưới cống không lên được tới nhà.

Nhà trong lô cao su phần lớn chỉ có người về theo mùa, nhiều nhà lại xây buồng vệ sinh phụ tách hẳn phía sau và cả tháng không ai bước vào. Nước bốc hơi cạn thì ống thoát thành một cái lỗ thông thẳng xuống hầm.

Dấu hiệu rất dễ nhận: mùi nặng đúng ở phòng ít dùng nhất, còn phòng cả nhà dùng hằng ngày lại chẳng sao. Mùi có ngay từ phút mở cửa chứ không cần chờ đợi gì.

Thứ hai là ống thông hơi, và ở vùng này nó là chuyện lớn hơn nơi khác. Nhà vườn hay tự sửa, tự cơi nới, tự lợp lại mái, mà ống thông hơi là thứ vướng nhất khi làm mái nên rất hay bị cắt ngang rồi bịt đầu cho khỏi dột.

Có nhà xây thêm phòng đè lên đúng đường ống, có nhà kéo đầu ống thò ra ngay dưới mái hiên hoặc cạnh cửa sổ phòng ngủ. Mất đường thoát khí thì mỗi lần xả nước, dòng chảy kéo theo áp suất âm hút cạn luôn nước ở các bẫy lân cận. Một lúc sinh ra hai nguồn mùi.

Thứ ba là gioăng chân bồn cầu và lớp keo silicon quanh chân thiết bị. Bồn cầu ngồi trên một vòng gioăng, ngoài trét thêm keo, và vòng đó chỉ cần hở một khe rất nhỏ là khí đã đi lên được dù chẳng rò giọt nước nào.

Nền lún nhẹ, ai đó xê dịch thiết bị lúc lau dọn, hoặc nhà đóng cửa lâu khiến cao su khô co lại, đều dẫn tới cùng một kết quả. Dấu hiệu để ý là sàn quanh chân bồn cầu ẩm dai dẳng dù đã lau, chân silicon ngả màu nứt chân chim, ghé mũi sát nền thì mùi rõ hơn hẳn.

Thứ tư là phần chìm dưới nền, chỗ tồn tại song song hai kiểu hầm mà chủ nhà nhiều khi không rõ nhà mình xây theo kiểu nào. Loại kín thì có đáy bê tông, nước tràn lần lượt qua các ngăn rồi ra hố thấm hoặc ra tuyến thoát. Loại thấm thì xây gạch trần không đáy, nước ngấm thẳng xuống đất.

Vào mùa mưa, đất quanh hầm ngậm nước và phần thấm mất tác dụng, nước dâng sát miệng ống vào nên khí không còn chỗ và đi ngược lên nhà. Biểu hiện là mùi nặng theo mùa: mưa xuống thì hôi, nắng lên vài tuần lại đỡ.

Nguồn thứ năm sinh ra từ chính những thứ nhà mình lắp thêm sau này. Cái chậu rửa kê ngoài hiên, cái bồn rửa rau sau bếp, cái ống xả máy giặt, phần lớn được đấu thẳng vào ống thoát cho nhanh mà bỏ qua khúc ống cong giữ nước.

Không có bẫy thì miệng ống đó là một lối trống nối thẳng ra tuyến thoát, khí đi lên bất kể bạn lau dọn kỹ tới đâu. Nhận ra nó khá dễ: mùi bám quanh một điểm cố định, mạnh hơn khi máy giặt vừa xả xong. Xử cũng nhẹ, thêm một khúc ống cong hoặc một bộ phễu có bẫy là xong.

Nhóm đầu tiên là những căn đã qua vài lượt tự sửa, tự cơi nới, và thợ trong vùng nhìn phát ra ngay. Ống thông hơi bị xén lúc lợp lại mái, đường ống cũ bị tường mới chèn lên, chậu rửa gắn thêm mà thiếu khúc cong, máy giặt thì cắm ống xả thẳng xuống lỗ thoát.

Chủ nhà thường nhớ rất rõ mốc thời gian mùi bắt đầu xuất hiện nhưng không nối được nó với lần sửa nhà trước đó vài tuần. Vì vậy câu tổng đài hay hỏi là gần đây nhà mình có sửa gì không, và câu trả lời hay khoanh gọn được nguyên nhân ngay từ lúc chưa ra khỏi văn phòng.

Nhóm thứ hai là nhà vườn và nhà nằm trong lô cao su, nhiều căn chỉ có người về theo mùa. Nhóm này gặp gần như trọn bộ các nguyên nhân liên quan tới việc không dùng. Bẫy nước cạn hàng loạt, gioăng cao su khô co lại, côn trùng làm tổ trong đoạn ống trên mái.

Phòng ngừa thì chẳng tốn bao nhiêu. Sắp đi vắng dài ngày, bạn xả đầy bồn cầu rồi hạ nắp, rót nước vào từng khúc cong dưới phễu và dưới chậu rửa. Nhờ được người trông nhà đổ giúp một xô mỗi tháng thì lúc quay về khỏi phải gọi ai.

Nhóm thứ ba là quán ăn, điểm dừng chân và tiệm sửa xe có nhà vệ sinh cho khách vãng lai dọc tuyến ĐT741. Nhóm này có hai nguồn mùi tách biệt mà chủ cơ sở hay gộp làm một: khu vệ sinh phục vụ người đi đường, và tuyến thoát nước bếp bám mỡ phân hủy.

Mùi mỡ chua nồng và bốc mạnh nhất vào giữa trưa, khác hẳn mùi cống, nhưng hễ có ai phàn nàn thì chủ quán vẫn đi kiểm buồng vệ sinh trước. Cách làm gọn nhất là tách nước rửa chén qua một hố lắng riêng, giữ mốc nạo hố ga cố định trong năm và thay nắp hố kín có gioăng.

Nhóm cuối gồm các trại nuôi quy mô hộ và điểm sơ chế nông sản nằm rải giữa khu dân cư. Cái khó ở đây là nền mùi xung quanh vốn đã nặng nên rất dễ đổ oan cho khu vệ sinh. Ngược lại cũng hay xảy ra: bỏ qua một chỗ rò thật vì đinh ninh mùi từ ngoài bay vào.

Việc đầu tiên thợ làm là tách mùi: đóng cửa khu sinh hoạt của người làm, thử từng điểm thoát bên trong rồi so với mùi ngoài sân cùng thời điểm. Bên quản lý nên cử một người thuộc mặt bằng đi cùng, vì tuyến thoát ở cơ sở kiểu này hay được cơi nới nhiều lần.

Chuẩn bị tốt nhất trước khi gọi là ghi lại bốn điều. Mùi nặng nhất vào giờ nào và ở phòng nào, mùi có thay đổi theo mùa mưa không, và gần đây nhà có sửa chữa gì không.

Riêng câu cuối ở Phú Giáo giải quyết được rất nhiều ca, vì nhà vườn hay tự làm và ống thông hơi là thứ hay bị hy sinh đầu tiên. Mùi chỉ có ở phòng ít dùng thì nghiêng về bẫy nước cạn. Mùi bắt đầu sau một lần sửa mái thì nghiêng về đường thoát khí, còn mùi nặng theo mùa mưa thì phải nhìn xuống hầm.

Trước khi chốt với ai, hãy hỏi xem buổi khảo sát của họ gồm những thao tác nào. Bên trả lời rằng sẽ xịt chế phẩm khử mùi, đổ men vi sinh hoặc bơm hóa chất xuống cống thì bạn biết ngay họ đang bán cách che mùi chứ không phải cách xử.

Bên làm nghề tử tế sẽ kể ra các thao tác: châm nước từng bẫy, soi chân thiết bị, dò ống thông hơi rồi mở nắp hầm. Câu thứ hai nên hỏi là nếu nguyên nhân nằm ngoài phạm vi họ làm được thì sao. Một đơn vị đàng hoàng sẽ nói thẳng chỗ đó cần thợ nề hay thợ nước chứ không nhận bừa rồi làm hỏng thêm.

Còn một nhóm nguyên nhân nằm sâu dưới nền, biết trước thì lúc thợ kết luận bạn sẽ không thấy khó tin. Một bể tự hoại vận hành trơn tru khi nước được dẫn qua các ngăn theo đúng trình tự rồi mới thoát ra tuyến ngoài.

Khí sinh ra bên trong hầm phải có đường riêng để thoát lên cao. Nhà đang dùng hầm thấm thì phần thoát nằm ngay dưới đáy hầm, tới mùa mưa khi đất ngậm nước thì cả hệ thống nghẽn lại từ phía dưới. Lúc đó khí tìm lối gần nhất để đi lên, thường là phễu thoát sàn hoặc chân bồn cầu.

Chuyện tiền nong nên chia theo từng phần việc chứ không gộp một cục cho cả cái mùi. Khảo sát và truy nguồn là phần một, xử lý nguyên nhân đã tìm ra là phần hai.

Phần ba gom những hạng mục nặng tay: hút cạn hầm, thay mới đoạn thoát nằm sau hầm, hoặc mở nền để tìm chỗ ống nứt. Phần ba chỉ được nêu ra khi hai bên đã bàn xong. Nhờ vậy bạn không rơi vào cảnh thợ đục nền rồi mới nói tới giá, và vẫn được quyền dừng ở phần một để hỏi ý người nhà.

Cuối cùng là nói thật về kết quả. Không ai xử một lần rồi bảo đảm nhà bạn không bao giờ hôi nữa. Bẫy nước sẽ lại cạn nếu căn nhà tiếp tục bỏ trống theo mùa, và nắp hố ga rồi cũng tới lúc phải thay.

Điều nói được là khi đã truy đúng nguyên nhân và xử đúng chỗ thì mùi dứt hẳn chứ không nhạt đi rồi quay lại. Kèm theo đó là vài nếp dùng đơn giản. Châm nước các bẫy trước khi đi xa, không bịt đầu ống thông hơi lúc sửa nhà, hỏi thợ nước một câu trước khi xây đè lên đường ống cũ.