Xử lý mùi hôi Dĩ An – chặn đúng chỗ khí lọt lên

Chỗ thứ nhất là hầm chung của cả dãy. Hầm xây theo quy mô một hộ gia đình nay gánh vài chục người, khí sinh ra không còn lối thoát nên bị đẩy ngược lên theo tuyến ống.

Mùi kiểu này có giờ rất rõ: nặng lên vào sáng sớm trước ca và tối muộn sau ca, đúng hai lúc cả dãy cùng dùng nước. Ai để ý được nhịp đó thì đã khoanh xong một nửa vấn đề trước khi thợ tới.

Chỗ thứ hai là ống thông hơi. Hệ thoát nước nào cũng cần một đường dẫn khí lên cao để cân áp. Thiếu nó thì mỗi lần một phòng xả bồn cầu, dòng nước kéo theo chân không và hút cạn nước trong bẫy của các phòng kế bên.

Dãy trọ ở đây phần lớn cất nhanh theo đợt khu công nghiệp mở rộng, ống thông hơi hoặc không có, hoặc chỉ chừa một đoạn ngắn rồi bịt lại cho khỏi mưa tạt. Có dãy mở đầu ống ngay dưới mái tôn thấp, khí ra rồi quẩn xuống hành lang.

Chỗ thứ ba là hố ga trong khoảnh sân giữa dãy, thủ phạm quen mặt nhất ở những hẻm sâu. Nắp vỡ góc, mất gioăng hoặc chỉ đậy hờ một tấm đan là khí lên thẳng, mà sân kín gió thì nó nằm luôn ở đó.

Đi kèm với hố ga là những đoạn ống nứt gãy chôn âm sàn hoặc âm tường, hay gặp ở nhà phố trong hẻm đã qua nhiều lần đục sửa. Mùi kiểu này khu trú tại đúng một mảng tường hoặc một khoảnh sàn chứ không tỏa đều cả nhà.

Chỗ thứ tư là khu giặt chung, thứ gần như dãy trọ nào ở Dĩ An cũng có. Máy giặt nhiều khi được đấu thẳng ống xả vào một lỗ thoát trên tường hoặc dưới sàn mà không qua bẫy nước nào.

Lúc máy không chạy, cái lỗ đó là một đường thông thẳng từ tuyến ống lên chỗ mọi người phơi đồ. Ống nước ngưng của máy lạnh cũng hay bị đấu chung kiểu ấy. Đây là nguồn ít ai nghĩ tới nhất, vì ai cũng đinh ninh mùi phải đi ra từ nhà vệ sinh.

Chỗ thứ năm nhỏ nhất mà lại dễ sửa nhất: bẫy nước dưới phễu thoát sàn bị khô. Mỗi phễu làm đúng đều có một đoạn cong giữ lại chút nước, lớp nước đó chính là nút chặn khí từ đường ống bốc ngược lên.

Phòng khóa cửa vài tuần thì nước bay hơi hết và cửa mùi mở ra. Chuyện này dày đặc ở Dĩ An vì lượng phòng cho thuê rất lớn, người thuê đổi liên tục theo mùa việc, còn phòng phía làng đại học Đông Hòa thì trống hẳn dịp hè.

Nhà phố trong các hẻm Chiêu Liêu, Nhị Đồng, Tân Long là nhóm khó chịu nhất với mùi, dù nhà ít người dùng nước. Lý do là hẻm sâu, kín gió, mùi đọng lại lâu hơn hẳn nhà mặt tiền nên chủ nhà tưởng nặng hơn thực tế.

Nhà nhóm này lại qua nhiều đời sửa chữa, nâng nền, cơi thêm phòng phía sau, đường ống và thông hơi bị can thiệp nhiều lần mà không ai giữ sơ đồ. Mùi thường khu trú tại đúng một chỗ, và đó là dấu hiệu của đoạn ống nứt hoặc mối nối lệch.

Quán ăn và văn phòng dọc Quốc lộ 1K đứng thứ hai về số lượt gọi. Ở đây mùi ảnh hưởng thẳng tới người tới ăn và người làm việc nên thường phải xử trong ngày, mà khu vệ sinh lại chỉ trống được một khoảng hẹp giữa hai ca.

Đội xếp thợ tới vào giờ nghỉ giữa hai ca bán hoặc sau giờ tan làm, dò gọn từng buồng, có lót che và thu dọn sạch trước khi bàn giao. Cơ sở nào cần biên bản mô tả nguyên nhân cùng phần đã xử cho hồ sơ nội bộ thì báo ngay lúc đặt lịch.

Một nhóm mới nổi lên vài năm nay là quán cà phê, tiệm cắt tóc và phòng khám nhỏ ở mặt tiền các trục lớn. Diện tích hẹp, khu vệ sinh nằm sát chỗ ngồi hoặc sát phòng chờ, chỉ một khe hở nhỏ cũng đủ khiến người vào quay ra.

Nhóm này hầu như không chấp nhận việc đục đẽo trong giờ mở cửa. Đội vì thế ưu tiên các cách xử gọn: thay gioăng chân bồn, lắp phễu chặn mùi, chèn kín cổ ống xuyên sàn. Việc nào buộc phải mở nền thì hẹn hẳn ngày nghỉ.

Phòng thuê của sinh viên phía làng đại học Đông Hòa chạy theo nhịp học kỳ chứ không theo tháng. Đầu kỳ dồn về, cuối kỳ và dịp hè vắng hẳn, có dãy trống quá nửa số phòng suốt mấy tuần liền, nên đây là nhóm gặp bẫy nước khô nhiều nhất địa bàn.

Việc đơn giản mà chủ nhà nào cũng làm được là nhờ người trông dãy đi một vòng mỗi tháng. Mỗi phòng trống đổ một ca nước vào phễu và một ca vào bồn cầu. Cả dãy tốn chưa tới nửa tiếng.

Dãy trọ công nhân quanh Sóng Thần và Tân Đông Hiệp tuy đông nhưng lại ít gọi hơn, vì phòng luôn có người và bẫy nước luôn đầy. Khi nhóm này gọi thì thường là chuyện lớn hơn: hầm chung quá tải hoặc khu giặt đấu ống sai, hai thứ phải xử phần gốc chứ không chỉ chặn khe.

Cuộc gọi đầu tiên đã lộ ra đội nào làm được việc. Bên biết nghề sẽ hỏi ngược lại bạn mấy câu rất đời: mùi nặng nhất giờ nào, bốc lên ở chỗ nào. Rồi họ hỏi tiếp nhà có phòng nào lâu không dùng, gần đây đã sửa chữa gì chưa.

Bên chỉ muốn bán hàng thì hỏi diện tích rồi đọc luôn một con số, hoặc tới nơi là rút bình xịt. Che mùi thì nhanh và dễ thu tiền, còn đi tìm chỗ khí lọt mới là phần khó và cũng là phần đáng trả.

Có một việc bạn tự làm được trước khi gọi ai: ghi lại trong hai ba ngày. Nhà phố thì ghi vị trí và giờ ngửi thấy, dãy trọ thì kẻ hai cột số phòng và giờ. Tờ giấy đó rút ngắn ca dò đi phân nửa.

Cách đọc bảng ghi cũng đơn giản. Mùi nổi đúng sáng sớm và tối muộn là dấu của hầm chung hoặc tuyến ống bị dồn tải. Mùi có suốt ngày ở những phòng khóa cửa gần như chắc chắn là bẫy nước cạn.

Mùi tụ ngoài khu giặt hay ngoài khoảnh sân thì phải xem mối đấu ống và cái nắp hố. Còn mùi chỉ nặng ở một mảng tường trong khi cả nhà bình thường là chuyện của đoạn ống chôn âm, phải thử khói mới khoanh được.

Nắm thêm một chuyện nữa thì bạn hết thắc mắc vì sao thợ cứ đòi mở nắp hầm. Một bể tự hoại chạy bình thường vẫn sinh khí đều đặn, và chỗ duy nhất cho khí đó đi là đường thông hơi dẫn lên cao.

Hầm đầy quá mức hoặc đường thông hơi bị bịt thì áp trong hệ tăng lên. Khí không mất đi, nó chỉ đổi lối: một phễu cạn nước, một khe keo nứt dưới chân bồn, một lỗ thoát máy giặt trống. Xịt thơm không đụng gì tới cái áp đó.

Trước khi gật đầu, hãy bắt đội nói rõ ba điều: khí lọt ở đâu, chặn bằng cách gì, và sau đó bạn phải giữ nếp nào. Thiếu điều thứ ba thì mùi quay lại và không ai biết tại ai.

Đề nghị mở nền hay đục tường thì phải kèm bằng chứng, chẳng hạn hình soi trong ống hoặc kết quả thử khói ngay tại chỗ. Đội đưa con số một lần sau khi dò xong và giữ nguyên tới lúc thử lại trước mặt bạn.

Điều sau cùng là sự thật hơi phũ: không ai bảo đảm nhà bạn dứt mùi mãi mãi. Phòng trống rồi lại khô bẫy, người thuê mới có nếp khác, hầm dùng nhiều thì tới lúc lại đầy. Chặn đúng chỗ thì mùi ngưng, phần còn lại là mấy việc nhỏ hằng tháng.